VERGİ USUL KANUNU GENEL TEBLİĞİ (SIRA NO: 478)
Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği

478 Sıra No'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğ

478 Sıra No'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğ

Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği Sıra No 478

Resmi Gazete'de yayımlanan"VERGİ USUL KANUNU GENEL TEBLİĞİ (SIRA NO: 478)"detayları yazımızın devamında yer almaktadır.

Maliye Bakanlığı (Gelir İdaresi Başkanlığı)’ndan:

VERGİ USUL KANUNU GENEL TEBLİĞİ

(SIRA NO: 478)

1. Amaç ve Kapsam

4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 153/A maddesinin uygulanmasına ilişkin usul ve esasların belirlenmesi bu Tebliğin konusunu oluşturmaktadır.

2. Dayanak

BuTebliğ, 213 sayılı Kanunun 153/A maddesinin on üçüncü fıkrasına dayanılarakhazırlanmıştır.

3. Tanımlar ve Kısaltmalar

BuTebliğde geçen;

a)6183 sayılı Kanun: 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının TahsilUsulü Hakkında Kanunu,

b)193 sayılı Kanun: 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununu,

c)213 sayılı Kanun: 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununu,

ç)3568 sayılı Kanun: 1/6/1989 tarihli ve 3568 sayılı Serbest Muhasebeci MaliMüşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununu,

d)Bakanlık: Maliye Bakanlığını,

e)Başkanlık: Gelir İdaresi Başkanlığını,

f)Mükellefiyet kaydı re’sen terkin edilenler: Bu Tebliğ uygulaması bakımından,başkaca bir ticari, zirai ve mesleki faaliyeti olmadığı halde münhasıran sahtebelge düzenlemek amacıyla mükellefiyet tesis ettirdiği vergi incelemesineyetkili olanlarca düzenlenen rapor ile tespit edilen ve mükellefiyet kaydınındevamına gerek görülmediğinin raporda belirtilmesi üzerine işi bırakmışaddolunarak mükellefiyet kayıtları vergi dairesince terkin edilenleri,

g)Teminat: 213 sayılı Kanunun 153/A maddesinde yer alan ve her yıl yenidendeğerleme oranına göre belirlenen asgari tutardan (2017 yılı için 90.000 TL) azolmamak üzere, düzenlenmiş olan sahte belgelerde yer alan (vergiler dahil)toplam tutarın % 10’u olarak hesaplanan ve 6183 sayılı Kanunun 10 uncumaddesinin birinci fıkrasının (1), (2) ve (3) numaralı bentlerinde sayılan;parayı, bankalar tarafından verilen süresiz teminat mektuplarını, HazineMüsteşarlığınca ihraç edilen Devlet iç borçlanma senetlerini veya bu senetleryerine düzenlenen belgeleri,

ğ)TÜRMOB: Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali MüşavirlerOdaları Birliğini,

h)Vergi borcu: Bu Tebliğ uygulaması bakımından, Maliye Bakanlığına bağlı tahsildairelerince tahsil edilen ve 213 sayılı Kanun kapsamına giren vergi, resim,harçlar, vergi cezaları ile bunlara bağlı gecikme faizi ve gecikme zamlarını,

ifadeeder.

4. Münhasıran Sahte Belge Düzenlenmesi Nedeniyle MükellefiyetKayıtlarının Re’sen Terkin Edilmesi Halinde Teminat Uygulaması

4.1. Mükellefiyet Kayıtları Re’sen Terkin Edilen Gerçek/TüzelKişiler ve Tüzel Kişiliği Olmayan Teşekküller ile Bunlarla İlişkili Sayılanlarİçin Teminat Uygulaması

213sayılı Kanunun 153/A maddesinin birinci fıkrası hükmüne göre, mükellefiyetkaydı re’sen terkin edilen mükellefin;

-Serbest meslek erbabı olması durumunda kendisince,

-Şahıs işletmesi (193 sayılı Kanun uyarınca elde etmiş oldukları ticarikazançları gerçek veya basit usulde vergilendirilen gerçek kişiler ile ziraikazançları gerçek usulde vergilendirilen çiftçiler tarafından işletilenişletmeler) olması durumunda sahibince,

-Adi ortaklık olması durumunda ortaklardan her biri tarafından,

-Ticaret şirketi olması durumunda şirketin kendisi, kanuni temsilcileri, yönetimkurulu üyeleri, söz konusu şirketin asgari % 10 ve üzeri hissesine sahip olangerçek veya tüzel kişiler ya da zikredilen tüm bu kişilerin asgari % 10 veüzeri hisseye sahip olduğu veya yönetiminde bulundukları teşebbüslertarafından,

-Tüzel kişiliği olmayan teşekkül olması durumunda bunları idare edenlertarafından

işebaşlama bildiriminde bulunulması halinde, adlarına mükellefiyet tesisedilebilmesi; bunların ve mükellefiyet kaydı re’sen terkin edilenlerin varsatüm vergi borçlarının ödenmesi ve teminat verilmesi şartlarına bağlıdır.

Aynışartlar, yukarıda sayılanlar dışında olup vergi inceleme raporlarındamünhasıran sahte belge düzenleme fiilinin işlenmesinde bilfiil bulunduklarıtespit edilenlerin işe başlama bildiriminde bulunmaları halinde de geçerlidir.

Bukapsamda olup işe başlama bildiriminde bulunanların mükellefiyetleri şartlaryerine getirilmediği takdirde tesis edilmeyecektir. Şartların yerinegetirilmesi halinde ise bu tarih itibarıyla mükellefiyet tesis edilecektir.

4.1.1 Mükellefiyet Kayıtları Re’sen Terkin Edilen Gerçek Kişilerİçin Teminat Uygulaması

213sayılı Kanunun 153/A maddesinin birinci fıkrası hükmüne göre, mükellefiyetkaydı re’sen terkin edilen mükellefin gerçek kişi olması ve bu mükelleflerinyeniden mükellefiyet tesis ettirmek için işe başlama bildiriminde bulunmasıhalinde, maddenin birinci fıkrasında belirtilen şartlar yerine getirilmedenmükellefiyetleri tesis edilmeyecektir. Buna göre mükellefiyet kayıtları re’senterkin edilmiş olan;

-Serbest meslek erbapları,

-Şahıs işletmesi sahipleri,

-Adi ortaklıkların gerçek kişi ortakları

bukapsamda değerlendirilecek olup, söz konusu kişilerin ticari, zirai ve meslekikazançları nedeniyle mükellefiyet tesis ettirebilmeleri için tüm vergiborçlarının ödenmiş ve teminat verilmiş olması gerekmektedir.

Örnek 1: Ticari faaliyeti nedeniyle Gaziantep Şahinbey VergiDairesinin mükellefi olan Bay (A) hakkında vergi incelemesine yetkili olanlarcadüzenlenen vergi inceleme raporunda, başkaca bir ticari, zirai ve meslekifaaliyeti olmadığı halde münhasıran sahte belge düzenlemek amacıylamükellefiyet tesis ettirdiği, toplam 500.000 TL tutarında sahte belgedüzenlediği ve mükellefiyet kaydının 27/11/2014 tarihi itibarıyla terkinedilmesi gerektiği tespitine yer verilmiştir. Bunun üzerine vergi dairesince,Bay (A)’nın mükellefiyet kaydı, raporda belirtilen tarih itibarıyla re’senterkin edilmiştir.

Bay(A)’nın, 2017 yılında Ankara Ulus Vergi Dairesine işe başlama bildirimindebulunması durumunda, mükellefiyetinin tesis edilebilmesi için varsa tüm vergiborçlarının ödenmiş ve rapor ile tespit edilmiş sahte belgelerde yer alantoplam tutarın % 10’unun (500.000 TL x %10 = 50.000 TL) 2017 yılı için geçerliasgari teminat tutarından az olması nedeniyle 90.000 TL tutarında teminatverilmiş olması gerekmektedir.

4.1.2. Mükellefiyet Kayıtları Re’sen Terkin Edilen Tüzel KişiliğiOlmayan Teşekkül İdarecileri İçin Teminat Uygulaması

213sayılı Kanunun 153/A maddesinin birinci fıkrası hükmüne göre, işe başlamabildirimi alınması üzerine kendisinden maddenin birinci fıkrasında belirtilenşartları yerine getirmesi istenecekler arasında, mükellefiyet kaydı re’senterkin edilen tüzel kişiliği olmayan teşekküllerin idarecileri debulunmaktadır.

Bunagöre, dernek ve vakıflara ait iktisadi işletmeler gibi mükellefiyeti bulunanancak ayrı bir tüzel kişiliği olmayan teşekküllerin münhasıran sahte belgedüzenlemek amacıyla mükellefiyet tesis ettirdiğinin tespiti üzerinemükellefiyet kaydının re’sen terkin edilmesi durumunda, bu teşekküllerinmünhasıran sahte belge düzenleme fiilinin işlenmiş olduğu dönemde idarecisiolan kişilerin işe başlama bildirimlerinin alınması üzerine, maddenin birincifıkrasında belirtilen şartlar yerine getirilmeden mükellefiyetleri tesisedilmeyecektir.

Diğertaraftan, tüzel kişiliği bulunmayan teşekküllerin mükellefiyetlerinin terkintarihi itibarıyla bunları idare edenlerin ticari, zirai veya mesleki birfaaliyetten dolayı mevcut bir mükellefiyetleri varsa bu mükellefiyetleri veyabu mükellefiyetlerin başka bir vergi dairesine nakledilmesi nedeniyle buaşamada kendilerinden maddenin birinci fıkrasındaki şartları yerine getirmeleriistenmeyecektir. Ancak, mezkûr kişilerin mükellefiyetleri herhangi bir nedenile terkin edildikten sonra yeniden mükellefiyet tesis ettirmek için işebaşlama bildiriminde bulunmaları halinde, maddenin birinci fıkrası hükümleri çerçevesindeişlem tesis edilecektir.

Örnek 2: Başkaca bir ticari, zirai ve mesleki faaliyeti olmadığıhalde münhasıran sahte belge düzenlemek amacıyla mükellefiyet tesis ettirdiğitespit olunan ve rapora istinaden mükellefiyet kaydı 30/11/2015 tarihi itibarıylaAnkara Cumhuriyet Vergi Dairesi tarafından re’sen terkin edilen tüzel kişiliğiolmayan mükellef (B) teşekkülünün, münhasıran sahte belge düzenleme fiilininişlenmiş olduğu dönemde idarecisi olan Bay (C)’nin İstanbul Sarıgazi VergiDairesine 2017 yılında işe başlama bildiriminde bulunması halinde,mükellefiyetinin tesis edilebilmesi için Bay (C)’nin ve (B) teşekkülünün varsatüm vergi borçlarının ödenmiş ve Bay (C) tarafından teminat verilmiş olmasışarttır.

(B)teşekkülünün mükellefiyetinin terkin tarihi itibarıyla Bay (C)’nin, ticari,zirai veya mesleki bir faaliyetten dolayı mevcut bir mükellefiyeti varsa bumükellefiyeti veya bu mükellefiyetin başka bir vergi dairesine nakledilmesinedeniyle bu aşamada birinci fıkrada belirtilen şartların yerine getirilmesiistenmeyecektir. Ancak, Bay (C)’nin bu mükellefiyeti herhangi bir neden ileterkin edildikten sonra yeniden mükellefiyet tesis ettirmek için işe başlamabildiriminde bulunması halinde, maddenin birinci fıkrası hükümleri çerçevesindeişlem tesis edilecektir.

4.1.3. Mükellefiyet Kayıtları Re’sen Terkin Edilen Tüzel Kişilerile Bunlarla İlişkili Sayılanlar İçin Teminat Uygulaması

213sayılı Kanunun 153/A maddesinin birinci fıkrası hükmüne göre, mükellefiyetkaydı re’sen terkin edilen mükellefin tüzel kişi (ticaret şirketi) olmasıdurumunda bu mükelleflerin, kanuni temsilcilerinin, yönetim kurulu üyelerinin,asgari % 10 ve üzeri hissesine sahip olan gerçek veya tüzel kişilerin ya da bukişilerin asgari % 10 ve üzeri hisseye sahip olduğu veya yönetiminde bulunduklarıteşebbüslerin işe başlama bildiriminin alınması üzerine maddenin birincifıkrasında belirtilen şartlar yerine getirilmeden mükellefiyetleri tesisedilmeyecektir.

Ancakticaret şirketlerinin mükellefiyetlerinin terkin tarihi itibarıyla bu şirketlerleilişkili olan kişilerin (kanuni temsilci, yönetim kurulu üyeleri vd.) ticari,zirai veya mesleki bir faaliyetten dolayı mevcut bir mükellefiyeti varsa bumükellefiyetleri veya bu mükellefiyetlerin başka bir vergi dairesinenakledilmesi nedeniyle bu aşamada kendilerinden maddenin birinci fıkrasındabelirtilen şartları yerine getirmesi istenmeyecektir. Bununla birlikte, mezkûrkişilerin mükellefiyetleri herhangi bir neden ile terkin edildikten sonrayeniden mükellefiyet tesis ettirmek için işe başlama bildiriminde bulunmalarıhalinde, maddenin birinci fıkrası hükümleri çerçevesinde işlem tesisedilecektir.

Örnek 3: Başkaca bir ticari, zirai ve mesleki faaliyeti olmadığıhalde münhasıran sahte belge düzenlemek amacıyla mükellefiyet tesis ettirdiğitespit olunan ve rapora istinaden mükellefiyet kaydı 30/11/2015 tarihiitibarıyla Ankara Cumhuriyet Vergi Dairesi tarafından re’sen terkin edilen (Ç)Ltd. Şti.’nin, münhasıran sahte belge düzenleme fiilinin işlenmiş olduğudönemde % 10 ve üzeri nispette hissedarı olan Bay (D)’nin İstanbul SarıgaziVergi Dairesine 2017 yılında işe başlama bildiriminde bulunması halindemükellefiyetinin tesis edilebilmesi için Bay (D)’nin ve (Ç) Ltd. Şti.’nin varsatüm vergi borçlarının ödenmiş ve Bay (D) tarafından teminat verilmiş olmasışarttır.

(Ç)Ltd. Şti.’nin mükellefiyetinin terkin tarihi itibarıyla Bay (D)’nin, ticari,zirai veya mesleki bir faaliyetten dolayı mevcut bir mükellefiyeti varsa, bumükellefiyeti veya bu mükellefiyetin başka bir vergi dairesine nakledilmesi nedeniylekendisinden bu aşamada birinci fıkradaki şartları yerine getirmesiistenmeyecektir. Ancak, Bay (D)’nin bu mükellefiyeti herhangi bir neden ileterkin edildikten sonra yeniden mükellefiyet tesis ettirmek için işe başlamabildiriminde bulunması halinde, maddenin birinci fıkrası hükümleri çerçevesindeişlem tesis edilecektir.

Örnek 4: İstanbul Şişli Vergi Dairesinin mükellefi olan (E) A.Ş.hakkında düzenlenen vergi inceleme raporunda münhasıran sahte belge düzenlemekamacıyla mükellefiyet tesis ettirdiği tespit edilmiş ve rapora istinaden30/9/2014 tarihi itibarıyla mükellefiyet kaydı re’sen terkin edilmiştir.

(E)A.Ş.’nin, münhasıran sahte belge düzenleme fiilinin işlenmiş olduğu dönemdekanuni temsilcisi olan Bay (F)’nin kendi adına 2017 yılında Erzurum AziziyeVergi Dairesine mükellefiyet tesis ettirebilmesi için şahsının ve (E) A.Ş.’ninvarsa tüm vergi borçlarının ödenmiş ve teminat verilmiş olması gerekmektedir.

(E)A.Ş.’nin ortağının 2017 yılında Antalya Üçkapılar Vergi Dairesine mükellefiyettesis ettirmek istemesi durumunda ise ortağın münhasıran sahte belge düzenlemefiilinin işlenmiş olduğu dönemde şirket sermayesinin asgari % 10’una sahip olupolmadığına bakılarak, sermaye payının % 10 ve üzeri nispette olması halindemaddenin birinci fıkrası hükümleri çerçevesinde işlem tesis edilecektir.

Örnek 5: Başkaca bir ticari, zirai ve meslekifaaliyeti olmadığı halde münhasıran sahte belge düzenlemek amacıylamükellefiyet tesis ettirdiği vergi incelemesine yetkili olanlarca düzenlenenrapor ile tespit olunan Ankara Ostim Vergi Dairesinin mükellefi (G) Ltd.Şti.’nin mükellefiyet kaydı, raporda belirtilen 24/6/2014 tarihi itibarıylare’sen terkin edilmiştir.

(G)Ltd. Şti.’nin üç gerçek kişi ortağı bulunmakta olup, Bay (H)’nin ortaklık payı% 90, Bay (I)’nın ortaklık payı % 4 ve Bay (İ)’nin ortaklık payı % 6’dır. Bay(İ) aynı zamanda şirketin kanuni temsilcisidir.

BursaSetbaşı Vergi Dairesi tarafından işe başlama bildirimi alınan (J) A.Ş.’ninevraklarının tetkikinden, (G) Ltd. Şti.’nin % 4 payla ortağı olan Bay (I)’nınyeni kurulan (J) A.Ş.’nin sermayesinin % 15’ine sahip olduğu anlaşılmıştır. Bay(I), (G) Ltd. Şti.’nin sermayesinin % 10’undan azına sahip olduğundan ve (G)Ltd. Şti.’de kanuni temsilci veya yönetim kurulu üyesi vasfını haizolmadığından, (J) A.Ş. hakkında madde kapsamında işlem yapılmayacaktır.

Bay(İ)’nin, (J) A.Ş.’ye %10’dan daha az sermaye payıyla ortak olması halinde dekonu madde kapsamında değerlendirilmeyecektir.

Ancak,Bay (İ)’nin, (G) Ltd. Şti.’deki ortaklık payı % 6 olmasına rağmen söz konusuşirkette kanuni temsilci olması nedeniyle, (J) A.Ş.’ye yönetim kurulu üyesi,kanuni temsilci veya asgari % 10 payla ortak olması halinde, maddenin birincifıkrasındaki şartlar yerine getirilmeden (J) A.Ş.’nin mükellefiyeti tesisedilmeyecektir.

4.1.4. Münhasıran Sahte Belge Düzenleme Fiilinin İşlenmesindeBilfiil Bulundukları Tespit Edilenler İçin Teminat Uygulaması

Mükellefinbaşkaca bir ticari, zirai ve mesleki faaliyeti olmadığı halde münhasıran sahtebelge düzenlemek amacıyla mükellefiyet tesis ettirdiğini tespit eden raporda,sahte belge düzenleme fiilinin işlenmesinde bilfiil bulundukları tespit edilenve raporda açıkça isimlerine yer verilen kişilerin işe başlama bildirimindebulunmaları halinde de maddenin birinci fıkrası hükümleri tatbik edilir.

Örnek 6: Ankara Kızılbey Vergi Dairesi mükelleflerinden (K) A.Ş.hakkında yapılan vergi incelemesi sonucunda düzenlenen raporda, mükellefinbaşkaca bir ticari, zirai ve mesleki faaliyeti olmadığı halde münhasıran sahtebelge düzenleme faaliyetinde bulunduğu tespiti üzerine vergi dairesincemükellefiyet kaydı 20/4/2015 tarihi itibarıyla re’sen terkin edilmiştir. Sözkonusu raporda, anılan şirket ile herhangi bir ortaklık veya idarecilikilişkisi bulunmayan Bay (L)’nin sahte belge düzenleme faaliyetinde bilfiilbulunduğu tespit edilmiştir.

Bay(L) tarafından 2017 yılında yapılan işe başlama bildirimi üzerine adınamükellefiyet tesis edilebilmesi için, (K) A.Ş.’nin ve Bay (L)’nin varsa tümvergi borçlarının ödenmiş ve Bay (L)’den teminat alınmış olması gerekmektedir.

4.1.5. Münhasıran Sahte Belge Düzenleme Fiilinin Belirli BirTarihten Sonra İşlenmeye Başlanmış Olması

Vergiinceleme raporunda münhasıran sahte belge düzenleme fiilinin, mükellefiyettesisinden itibaren değil de belirli bir tarihten sonra işlenmeye başlandığıtespit edilmişse raporda belirtilen bu tarihten önceki dönemlere ilişkin kanunitemsilciler, yönetim kurulu üyeleri, asgari % 10 hisseye sahip ortaklar,bunların asgari % 10 ortağı olduğu veya yönetiminde bulundukları teşebbüslerile adi ortaklık ortakları ve tüzel kişiliği olmayan teşekkül idarecilerihakkında birinci fıkra hükümleri tatbik edilmez.

Örnek 7: 24/9/2013 tarihinde kurulmuş olan (M) A.Ş. hakkındadüzenlenen rapor ile 14/5/2015 tarihinden itibaren münhasıran sahte belgedüzenlemek amacıyla faaliyette bulunduğu tespit edilmiş ve Bursa İnegöl VergiDairesince mükellefiyet kaydı raporda belirtilen tarih itibarıyla re’sen terkinedilmiştir.

Şirketinkurucu ortaklarından olan Bay (N) % 30’luk hissesinin tamamını 10/4/2014tarihinde Bay (O)’ya devrederek şirketten ayrılmıştır. Dolayısıyla Bay (N)’ninişe başlama bildiriminde bulunması halinde birinci fıkradaki şartlar aranmadanmükellefiyeti tesis edilecektir.

4.1.6. İşe Başlama Bildiriminde Bulunulması GerekmeyenMükellefiyet Tesisleri

193sayılı Kanuna göre ticari, zirai ve mesleki kazançlar dışında gelir elde edengerçek kişiler, maddenin birinci fıkrasında sayılanlardan olsalar dahi bugelirlerinin vergilendirilmesi için işe başlama bildiriminde bulunmak zorundaolmadıklarından, bu kişiler adına tesis edilecek gelir vergisi mükellefiyetleriiçin maddenin birinci fıkra hükümleri uygulanmaz.

4.1.7. Mükellefiyet Tesis Ettirmeksizin Kayıt Dışı FaaliyetteBulunduğu Tespit Edilenlerin Durumu

213sayılı Kanunun 153/A maddesinin birinci fıkrasında sayılanlardan olup işebaşlama bildiriminde bulunması gerekirken, faaliyetini vergi dairesinin bilgisidışında sürdürenlerin bu durumlarının tespiti halinde, bu kişiler hakkındaidarece teminat istenmeden mükellefiyete ilişkin gerekli işlemler tesisettirilir.

Budurumda mükellefiyet tesis tarihinden itibaren bir ay içinde ilgili vergidairesi tarafından; otuz gün içerisinde teminat verilmesi ve mükellefiyet kaydıre’sen terkin edilen mükellefin ve kendilerinin varsa tüm vergi borçlarınınödenmesi, yazılı olarak talep edilir.

Yazınıntebliğ tarihinden itibaren otuz günlük süre içerisinde bu şartlar yerinegetirilmezse istenen teminat tutarı verilen sürenin son günü vade tarihi kabuledilmek suretiyle söz konusu mükellefler adına teminat alacağı olarak tahakkukettirilir. Teminat alacağı, bu mükelleflerden 6183 sayılı Kanun uyarıncagecikme zammı tatbik edilerek takip ve tahsil edilir.

Otuzgünlük süre sonunda bu şartların yerine getirilmemesi halinde, mükelleflerinaçılmış olan mükellefiyet kayıtları vergi dairesi tarafından ayrıca terkinedilir.

Mükelleflerinfaaliyetlerine devam etmek istemeleri durumunda, mükellefiyetin tesis edilebilmesiiçin mükellefiyet kaydı re’sen terkin edilen mükellefin ve kendilerinin varsatüm vergi borçları ile teminat alacağı tutarının ödenmiş olması şarttır.

4.2. Tebliğin (4.1) No.lu Bölümünde Sayılan Gerçek ve TüzelKişiler ile Tüzel Kişiliği Olmayan Teşekküllerle Bağlantılı Olan AdiOrtaklıkların, Ticaret Şirketlerinin ve Tüzel Kişiliği Olmayan Teşekküllerinİşe Başlama Bildiriminde Bulunması Halinde Teminat Uygulaması

213sayılı Kanunun 153/A maddesinin ikinci fıkrası hükmüne göre, maddenin birinci fıkrasındasayılanların şahsen veya doğrudan mükellefiyet tesis ettirmeyip de işe başlamabildiriminde bulunan;

-Bir adi ortaklığın ortağı,

-Bir ticaret şirketinin kanuni temsilcisi, yönetim kurulu üyesi, % 10 veyafazlası nispette hissedarı veya

-Tüzel kişiliği olmayan bir teşekkülün idarecisi

sıfatınıtaşımaları halinde de maddenin birinci fıkrası hükmü uygulanacaktır.

Bunagöre, maddenin birinci fıkrasında sayılanların ortağı oldukları adiortaklıkların, kanuni temsilcisi, yönetim kurulu üyesi, şirket sermayesininasgari % 10’una sahip oldukları ticaret şirketlerinin veya idare ettikleritüzel kişiliği olmayan teşekküllerin işe başlama bildiriminde bulunmalarıdurumunda, bunlar nezdinde mükellefiyet tesis edilebilmesi için, kendileri ilemükellefiyet kayıtları re’sen terkin edilenlerin, varsa tüm vergi borçlarınınödenmiş ve teminat verilmiş olması şarttır.

Örnek 8: Başkaca bir ticari, zirai ve mesleki faaliyeti olmadığıhalde münhasıran sahte belge düzenlemek amacıyla serbest meslek erbabı olarakmükellefiyet tesis ettirdiği vergi incelemesine yetkili olanlarca düzenlenenrapor ile tespit olunan Bay (Ö)’nün mükellefiyet kaydı, Ankara Ostim VergiDairesince raporda belirtilen 24/6/2014 tarihi itibarıyla re’sen terkinedilmiştir.

BursaNilüfer Vergi Dairesince işe başlama bildirimi alınan (P) A.Ş.’nin evraklarınıntetkikinden, Bay (Ö)’nün, (P) A.Ş.’de en az % 10 ortaklık payının olduğu veyakanuni temsilci/yönetim kurulu üyesi vasfını haiz bulunduğu tespit edildiğinde,maddenin birinci fıkrasındaki şartları yerine getirmeden (P) A.Ş.’ninmükellefiyeti tesis edilmeyecektir.

Örnek 9: Başkaca bir ticari, zirai ve mesleki faaliyeti olmadığıhalde münhasıran sahte belge düzenlemek amacıyla mükellefiyet tesis ettirdiğivergi incelemesine yetkili olanlarca düzenlenen rapor ile tespit edilen (R)Ltd. Şti.’nin mükellefiyet kaydı Ankara Kavaklıdere Vergi Dairesince rapordabelirtilen 18/9/2014 tarihi itibarıyla re’sen terkin edilmiştir.

(R)Ltd. Şti.’nin iki gerçek kişi ortağı bulunmakta olup, bunlardan Bay (S)’nin ortaklıkpayı % 70, Bay (Ş)’nin ortaklık payı ise % 30’dur. Ayrıca, Bay (S)’nin AnkaraKızılbey Vergi Dairesinin faal mükelleflerinden (T) A.Ş.’de 17/9/2013tarihinden itibaren % 10 ortaklık payı mevcut bulunmaktadır.

2017yılında Ankara Ostim Vergi Dairesi tarafından işe başlama bildirimi alınan (U)Ltd. Şti.’de, (T) A.Ş.’nin % 10 ortaklık payı bulunduğu tespit edilmiştir. Budurumda, (U) Ltd. Şti.’nin mükellefiyetinin tesis edilebilmesi ancak (R) Ltd.Şti.’nin ve (U) Ltd. Şti.’nin varsa tüm vergi borçlarının ödenmesi ve (U) Ltd.Şti.’nin vereceği teminat ile mümkündür.

Öteyandan, Bay (S)’nin % 10 ortaklık payının bulunduğu (T) A.Ş. hakkında,keyfiyetin Ankara Kızılbey Vergi Dairesinin ıttılaına girdiği tarihten itibarenmaddenin üçüncü fıkrası kapsamında bu Tebliğin (4.3) No.lu bölümündeaçıklandığı şekilde işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

4.3. Tebliğin (4.1) No.lu Bölümünde Sayılan Gerçek ve TüzelKişiler ile Tüzel Kişiliği Olmayan Teşekküllerin; Mükellefiyeti Bulunan AdiOrtaklık, Ticaret Şirketi ve Tüzel Kişiliği Olmayan Teşekkül Ortağı, KanuniTemsilcisi veya İdarecisi Olması, Bunları Devralması, Kısmen veya TamamenBunlara Devrolunması Halinde Teminat Uygulaması

4.3.1. 213 sayılı Kanunun 153/A maddesinin üçüncü fıkrasında,birinci fıkrada sayılan kişilerin; bir adi ortaklığın, ticaret şirketinin veyatüzel kişiliği olmayan teşekkülün kanuni temsilcisi, yönetim kurulu üyesi,idarecisi, asgari % 10 nispetinde ortağı olduğunun anlaşılması veya bunlarıdevralması, söz konusu mükellefiyetlerin kısmen veya tamamen bunlaradevrolunması halinde yapılacak işlemler hüküm altına alınmıştır.

Bunagöre, maddenin birinci fıkrasında sayılanlarla ortaklık, yönetiminde bulunma,devralma, devrolunma keyfiyetinin, faaliyeti devam eden mükellefin bağlı olduğuvergi dairesinin ıttılaına girmesinden itibaren bir ay içinde bu mükellefehitaben yazılacak bir yazı ile otuz gün içinde;

-Birinci fıkra hükmüne göre teminat verilmesi,

-Mükellefiyet kaydı vergi dairesince re’sen terkin edilmiş olan mükellefin varsatüm vergi borçlarının ödenmesi

istenir.

Budurumda mükellefin iki seçeneği bulunmaktadır. Birinci seçenek, yazıyı tebellüğettiği tarihten itibaren otuz gün içinde yukarıda sayılan şartları yerinegetirmektir. İkinci seçenek ise söz konusu kişilerin mevcut mükellefiyettekistatülerinin bu süre içerisinde sona erdirilmesidir.

İkiseçenekten birinin verilen sürede yerine getirilmemesi halinde, istenen teminattutarı verilen sürenin son günü vade tarihi olarak kabul edilmek suretiylemevcut mükellef adına teminat alacağı olarak tahakkuk ettirilir. Teminatalacağı, bu mükelleften 6183 sayılı Kanun uyarınca gecikme zammı tatbikedilerek takip ve tahsil edilir.

Ayrıca,bu mükellef birinci fıkrada sayılanların teminat isteme tarihi itibarıylatahakkuk etmiş tüm vergi borçlarından müşterek ve müteselsil sorumludur.Maddede öngörülen statü sona erdirme şartının verilen süreden sonragerçekleştirilmesi halinde de müşterek ve müteselsil sorumlu olunan borçlarınve teminat alacağının takibine devam edilir.

4.3.2. Üçüncü fıkra kapsamında, söz konusu kişilerin statülerininotuz günlük süreden sonra herhangi bir tarihte sona erdirilmesi durumunda,varsa alınmış olan teminat iade edilmez.

Diğertaraftan, otuz günlük süre içerisinde mezkûr kişilerin statülerinin sonaerdirilmesine yönelik yasal girişimleri başlatmış olan ve bu durumu mutebervesikalar ile ispat ve tevsik eden mükelleflerden alınmış olan teminat, buyasal girişimler sonucunda statülerinin sona erdirilmesi şartıyla, maddeninyedinci fıkrasındaki süre ve şartlar aranmaksızın vergi dairesi tarafından iadeolunur.

Örnek 10: Başkaca bir ticari, zirai ve mesleki faaliyeti olmadığıhalde münhasıran sahte belge düzenlemek amacıyla mükellefiyet tesis ettirdiğive 1.180.000 TL tutarında sahte belge düzenlediği vergi incelemesine yetkili olanlarcadüzenlenen vergi inceleme raporu ile tespit edilen (Ü) A.Ş.’nin mükellefiyetkaydı 11/3/2014 tarihi itibarıyla İstanbul Merter Vergi Dairesince re’senterkin edilmiştir.

(Ü)A.Ş.’nin kanuni temsilcisi Bay (V)’nin, 12/6/2013 tarihinden itibaren, KonyaSelçuk Vergi Dairesi mükellefi (Y) Ltd. Şti.’nin % 15 hisseli ortağı olduğukeyfiyeti 2017 yılı içerisinde Konya Selçuk Vergi Dairesinin ıttılaınagirdiğinde, söz konusu ıttıla tarihinden itibaren bir ay içerisinde (Y) Ltd. Şti.’yeyazılacak bir yazı ile yazının tebliğinden itibaren otuz gün içerisinde (Ü)A.Ş.’nin, teminat isteme tarihi itibarıyla var olduğu anlaşılan 65.000 TLtutarındaki vergi borcunu ödemesi ile 118.000 TL tutarında teminat vermesiyazılı olarak istenir.

Otuzgünlük süre içerisinde şartların yerine getirilmemesi ve Bay (V)’nin statüsünündevam ettirilmesi halinde, istenen teminat tutarı verilen sürenin son günü vadetarihi olarak kabul edilmek suretiyle (Y) Ltd. Şti. adına teminat alacağıolarak tahakkuk ettirilir. Tahakkuk ettirilen 118.000 TL tutarındaki teminatalacağı ile (Ü) A.Ş.’nin teminat isteme tarihi itibarıyla tahakkuk etmiş 65.000TL tutarındaki vergi borcu müşterek ve müteselsil sorumlu sıfatıyla (Y) Ltd.Şti.’den 6183 sayılı Kanun uyarınca takip ve tahsil edilir.

Diğertaraftan, (Ü) A.Ş.’nin teminat isteme tarihi itibarıyla tahakkuk etmiş 65.000TL tutarındaki vergi borcundan kendisinin ve kanuni temsilcisi Bay (V)’nin 6183sayılı Kanun uyarınca sorumluluğunun devam edeceği tabiidir.

4.4. Alınan Teminatların İadesi

4.4.1. 213 sayılı Kanunun 153/A maddesinin birinci, ikinci veüçüncü fıkralarında sayılan haller dolayısıyla alınan teminatların iadesihususu, maddenin yedinci fıkrasında düzenlenmiştir.

Sözkonusu düzenlemeye göre, birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarda sayılan hallerdendolayı teminat alınmasını takip eden takvim yılının başından itibaren üç yıliçinde, sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge kullanılması hariç,213 sayılı Kanunun 359 uncu maddesinde sayılan fiillerden herhangi birininişlenmediğinin vergi incelemesine yetkili olanlar tarafından düzenlenecek vergiinceleme raporu ile tespit edilmesi durumunda, alınmış olan teminat başkacavergi borcu bulunmaması kaydıyla mükellefe iade edilir.

Teminatıniade edilebilmesi fiillerin işlenmediğinin tespitine bağlı olduğu için, bumükellefler hakkında söz konusu üç yılın sonundan itibaren en geç üç ay içindebir vergi incelemesi istenilir. Yapılan inceleme neticesinde üç yılıntamamında, sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge kullanılmasıhariç, 359 uncu maddede sayılan herhangi bir fiilin işlenmediği tespitineraporda yer verilmesi halinde, alınmış olan teminat başkaca vergi borcununolmaması şartıyla iade edilir. Başkaca vergi borcunun olması durumunda, bu borçtutarı ödenmeksizin teminat iade edilmez.

4.4.2. Söz konusu inceleme neticesinde sahte belge düzenlemefiilinin işlendiği tespit edilmişse iki farklı durum ortaya çıkacaktır.İnceleme raporunda, teminatı gösteren mükellefin başkaca bir ticari, zirai vemesleki faaliyeti olmadığı halde münhasıran sahte belge düzenlemek amacıylamükellefiyet tesis ettirdiği ve mükellefiyet kaydının terkin edilmesi gerektiğitespit edilmişse mükellefiyet kaydı vergi dairesince terkin edilir. Ayrıca,terkin tarihi itibarıyla ödenmemiş vergi borçları ile işlenmiş olan fiillerdendoğan vergi borcu alınan teminattan mahsup edilir. Bu mahsuptan sonra da artanbir tutarın bulunması durumunda, kalan teminat tutarı mükellefe iade edilir.

Raporda,fiilin maddenin dördüncü fıkrası kapsamında olduğu, diğer bir ifadeyle teminatıgösteren mükellefin ticari, zirai ve mesleki faaliyetinin yanında sahte belgedüzenleme fiilini işlediği tespit edilmişse mükellefin tahakkuk etmiş tüm vergiborçları ile işlenen fiilden doğan vergi borçları daha evvel alınmış olanteminattan mahsup edilir. Ayrıca mükelleften maddenin dördüncü fıkrasıhükmünce, bu Tebliğin (5.1) No.lu bölümünde yer alan açıklamalara uygun olarakyeniden teminat göstermesi istenir. Bu teminatın hesabında mahsup neticesindekalan teminat tutarı, istenecek yeni teminat tutarından düşülür. Teminatıngösterilmemesi halinde, istenen teminat tutarı verilen sürenin son günü vadetarihi olarak kabul edilmek suretiyle mükellef adına teminat alacağı olaraktahakkuk ettirilir. Teminat alacağı, bu mükelleften 6183 sayılı Kanun uyarıncagecikme zammı tatbik edilerek takip ve tahsil edilir.

4.4.3. Maddenin yedinci fıkrasında yer alan “üç” yıllık süretamamlanmadan mükellefin faaliyetini terk etmesi durumunda bu mükellef,mükellefiyet kaydının terkin tarihinden itibaren en geç üç ay içinde vergiincelemesine sevk edilir. Sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belgekullanılması hariç, 359 uncu maddede sayılan fiillerden herhangi birininişlenmediğinin vergi incelemesine yetkili olanlar tarafından düzenlenecek vergiinceleme raporu ile tespit edilmesi durumunda, alınmış olan teminat başkacavergi borcu bulunmaması kaydıyla mükellefe iade edilir. Vergi borcu varsateminat tutarından öncelikle bu borç mahsup edilir. Yapılan incelemeneticesinde de bir vergi tarh edilmesi durumunda, kalan teminat tutarımükellefin tahakkuk edecek vergi borçlarından mahsup edilmek üzere bekletilir.Yapılacak mahsup sonrasında artan bir tutarın bulunması durumunda kalan teminattutarı mükellefe iade olunur.

Teminatıniadesinden sonra, bu kapsamdaki mükelleflerin üç yıllık süre içinde veyasonrasında yeniden işe başlama bildiriminde bulunmaları halinde, teminat istemeişlemleri tekrar yapılır. Maddede belirtilen şartları yerine getirenlerinmükellefiyetleri vergi dairesince yeniden tesis edilir. Bu durumda, teminatalınmasını takip eden takvim yılının başından başlamak üzere üç yıltamamlandıktan sonra en geç üç ay içinde mükellef yeniden vergi incelemesinesevk edilir ve bu Tebliğin (4.4.1) ve (4.4.2) No.lu bölümlerinde açıklandığı şekildeişlem yapılır.

4.5. 3568 Sayılı Kanun Kapsamında Faaliyette Bulunan MeslekMensuplarının Durumu

4.5.1. 3568 Sayılı Kanun Kapsamında Faaliyette Bulunan MeslekMensuplarının Tebliğin (4.1) No.lu Bölümünde Sayılan Fiillere İştirak EtmesiHalinde Ceza ve Teminat Uygulaması

4.5.1.1. 213 sayılı Kanunun 153/A maddesinin beşinci fıkrasında, 3568sayılı Kanun kapsamında faaliyette bulunan meslek mensupları hakkında tesisedilecek işlemlere ilişkin hükümlere yer verilmiştir.

Buhükümlere göre, mükellefiyet kayıtları re’sen terkin edilenlerin münhasıransahte belge düzenleme fiillerine iştirak ettiği inceleme raporu ile tespitedilen meslek mensupları hakkında üç yıl süreyle geçici olarak meslekifaaliyetten alıkoyma cezası uygulanacaktır. Meslek mensubu hakkında geçiciolarak mesleki faaliyetten alıkoyma cezasının uygulanabilmesi için, münhasıransahte belge düzenleme fiiline iştirak nedeniyle kendisi adına 213 sayılıKanunun 344 üncü maddesinin ikinci fıkrasına göre kesilen vergi ziyaı cezasınınkesinleşmesi şarttır.

Meslekmensubunun iştirak fiilinin kesinleşmesi halinde, bu durum vergi dairesibaşkanlıkları/defterdarlıklarca Başkanlığa bildirilir. Başkanlık, meslekmensubu hakkında söz konusu ceza işleminin uygulanması için meslek mensubununbağlı bulunduğu odaya bildirim yapar.

Başkanlıktarafından yapılan bildirimin oda kayıtlarına girdiği tarihten itibaren beş işgünü içerisinde ilgili meslek mensubuna üç yıl süreyle geçici olarak meslekifaaliyetten alıkoyma cezası verilir ve cezanın verildiği bu tarih üç yıllıksürenin başlangıç tarihi olarak kabul edilir. Bu karar üç iş günü içerisindeBaşkanlık, TÜRMOB, meslek mensubu ve meslek mensubunun bağlı olduğu vergidairesine bildirilir.

Meslekmensubu hakkında üç yıl süreyle geçici olarak mesleki faaliyetten alıkoymacezası uygulamasında bu Tebliğ ile düzenleme yapılmayan hallerde, 31/10/2000tarihli ve 24216 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Serbest Muhasebeci MaliMüşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu Disiplin Yönetmeliğinin 12 ncimaddesi hükümleri uygulanır.

4.5.1.2. Hakkında üç yıl süreyle geçici olarak mesleki faaliyettenalıkoyma cezası uygulanan meslek mensubunun sürenin sonunda mesleki faaliyetinetekrar devam etmek istemesi halinde, bağlı olacağı vergi dairesine işe başlamabildiriminde bulunması gerekir. İşe başlama bildiriminin alınması üzerine,vergi dairesi mükellefiyet tesis işlemlerini genel usuller çerçevesindegerçekleştirir.

Ayrıca,işe başlama bildiriminin alındığı tarihten itibaren bir ay içinde vergi dairesitarafından hazırlanacak bir yazı ile yazının tebellüğünden itibaren otuz güniçerisinde meslek mensubundan teminat göstermesi istenir. Teminatın süresindegösterilmemesi halinde, istenen teminat tutarı verilen sürenin son günü vadetarihi olarak kabul edilmek suretiyle meslek mensubu adına teminat alacağıolarak tahakkuk ettirilir. Tahakkuk ettirilen teminat alacağı, 6183 sayılıKanun uyarınca gecikme zammı tatbik edilerek takip ve tahsil edilir.

4.5.1.3. Hakkında üç yıl süreyle geçici olarakmesleki faaliyetten alıkoyma cezası uygulanan meslek mensubunun cezanın tatbikimüddetince, 3568 sayılı Kanunun “Mesleğin konusu” başlıklı 2 nci maddesikapsamında olmamak şartıyla faaliyette bulunması mümkündür. Söz konusufaaliyetler için tesis edilecek mükellefiyet nedeniyle 213 sayılı Kanunun 153/Amaddesi hükümleri uygulanmayacaktır.

4.5.2. Tebliğin (4.5.1) No.lu Bölümüne Göre Alınan Teminatınİadesi

4.5.2.1. 213 sayılı Kanunun 153/A maddesinin sekizinci fıkrasında,3568 sayılı Kanuna göre faaliyette bulunan meslek mensuplarından maddenin beşincive altıncı fıkralarına göre alınan teminatla ilgili yapılacak işlemler hükümaltına alınmıştır.

4.5.2.2. Mükellefiyet kayıtları re’sen terkin edilenlerin münhasıransahte belge düzenleme fiiline iştirak etmeleri nedeniyle meslek mensuplarındanteminatın Tebliğin (4.5.1) No.lu bölümünde açıklanan şekilde alınmasını takipeden takvim yılının başından itibaren beş yıl içinde, başkaca bir ticari, ziraive mesleki faaliyeti olmadığı halde münhasıran sahte belge düzenleme veyamevcut faaliyetin yanında sahte belge düzenleme fiillerinin işlendiğinin ya dabu fiillere iştirak edildiğinin tespit edilmemiş olması halinde, başkaca vergiborcu bulunmaması şartıyla, meslek mensubundan alınan teminat iade edilir.

4.5.2.3. Meslek mensuplarına söz konusu teminatıniade edilmesi için yukarıda belirtilen fillerin işlenmediğinin tespiti amacıylaözel bir inceleme yapılmayacaktır. Ancak, teminat alınmasını takip eden takvimyılının başından itibaren beş yıl içinde bir tespit olması durumunda, tespitedilen yeni fiil;

-Münhasıran sahte belge düzenleme fiiline iştirak şeklinde ise konununBaşkanlıkça meslek mensubunun bağlı bulunduğu odaya bildirilmesi üzerine,yapılan bildirimin oda kayıtlarına girdiği tarihten itibaren beş iş günüiçerisinde meslek mensubu hakkında meslekten çıkarma cezası tatbik edilir. Bukarar üç iş günü içerisinde Başkanlık, TÜRMOB, meslek mensubu ve meslekmensubunun bağlı olduğu vergi dairesine bildirilir,

-Mevcut faaliyet yanında sahte belge düzenleme fiiline iştirak şeklinde ise buTebliğin (5.3.1) No.lu bölümünde yer alan açıklamalara göre işlem tesisedilerek meslek mensubundan yeniden teminat istenir.

4.5.2.4. Meslek mensubu hakkında meslekten çıkarmacezasının uygulanması, söz konusu meslek mensubunun işlemiş olduğu iştirakfiili nedeniyle kendisi hakkında 213 sayılı Kanunun 344 üncü maddesinin ikincifıkrasına göre kesilen vergi ziyaı cezasının kesinleşmesine bağlı olduğundan,iştirak nedeniyle kesilen vergi ziyaı cezası kesinleşen meslek mensuplarınınbilgisi, meslekten çıkarma cezasının uygulanmasını sağlamak üzere meslekmensubunun bağlı bulunduğu odaya bildirim yapılabilmesi için, vergi dairesibaşkanlıkları/defterdarlıklarca Başkanlığa gönderilir.

4.5.2.5. Geçici olarak mesleki faaliyetten alıkonulanlar ilemeslekten çıkarılanlar bu yasakların gereklerini derhal yerine getirecek olup,bu gerekleri yerine getirmeyenler hakkında ilgili odalar veya TÜRMOB tarafındanCumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur.

4.5.2.6. Meslek mensubu hakkında meslekten çıkarmacezası uygulamasında bu Tebliğ ile düzenleme yapılmayan hallerde SerbestMuhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu Disiplin Yönetmeliğinin12 nci maddesi hükümleri uygulanır.

5. Mevcut Faaliyet Yanında Sahte Belge Düzenlenmesi HalindeTeminat Uygulaması

5.1. Mevcut Faaliyetinin Yanında 213 Sayılı Kanunun 359 uncuMaddesinde Yer Alan Sahte Belge Düzenleme Fiilini İşleyenler İçin TeminatUygulaması

5.1.1. 213 sayılı Kanunun 153/A maddesinin dördüncü fıkrasında,mükellefiyet kayıtları re’sen terkin edilenlerden olmayan, ticari, zirai vemesleki faaliyeti bulunan ancak bu faaliyetlerinin yanında sahte belgedüzenleme fiilini de işleyen mükelleflerle ilgili teminat uygulaması hükümaltına alınmıştır.

5.1.2. Mezkûr mükelleflerden teminat istenebilmesi için iki temelşartın gerçekleşmesi gerekmektedir. Bunlardan birincisi, sahte belge düzenlemefiilinin işlendiğinin, mükellef nezdinde yürütülen vergi incelemesi neticesindedüzenlenen raporla tespit edilmiş olması; ikincisi ise tarh edilen vergi ilekesilen cezaların kesinleşmiş olmasıdır.

Şartlarıngerçekleşmesi halinde, mükellefin bağlı olduğu vergi dairesi, kesinleşmeninıttılaına girmesinden itibaren bir ay içerisinde mükellefe tebliğ edeceği biryazıyla, yazının tebellüğünden itibaren otuz günlük süre içerisinde teminatgöstermesini ister. Teminatın verilen sürede gösterilmemesi halinde istenenteminat tutarı, verilen sürenin son günü vade tarihi olarak kabul edilmeksuretiyle mükellef adına teminat alacağı olarak tahakkuk ettirilir. Teminatalacağı, bu mükelleflerden 6183 sayılı Kanun uyarınca gecikme zammı tatbikedilerek takip ve tahsil edilir.

5.1.3. Maddenin dördüncü fıkrası hükmüne göre,teminat isteme aşamasına gelmeden, örneğin vergi inceleme raporu üzerineyapılan tarhiyata karşı idari yargı merciinde açılan davanın kesinleşmesindenönceki bir aşamada mükellefin faaliyetini terk etmiş olması durumunda,mükelleften bu aşamada teminat istenilmez.

Ancak,söz konusu mükellefin bilahare işe başlama bildiriminde bulunması halinde,ilgili vergi dairesi tarafından işe başlama bildiriminin alındığı tarihtenitibaren bir ay içerisinde, sahte belge düzenleme fiili nedeniyle yapılantarhiyatın kesinleşmiş olması şartıyla, alınması gereken teminat mükelleftenistenir. Teminat belirtilen sürede gösterilmezse istenilen teminat tutarı,verilen sürenin son günü vade tarihi olarak kabul edilmek suretiyle mükellefadına teminat alacağı olarak tahakkuk ettirilir. Teminat alacağı, bumükelleflerden 6183 sayılı Kanun uyarınca gecikme zammı tatbik edilerek takipve tahsil edilir.

Örnek 11: Adana Ziyapaşa Vergi Dairesi mükellefi (Z) Ltd. Şti.hakkında düzenlenen 22/5/2016 tarihli vergi inceleme raporunda, bu mükellefinticari faaliyeti yanında 1.500.000 TL tutarında sahte belge düzenleme fiiliniişlediği tespit edilmiş ve bağlı olduğu vergi dairesince raporda önerilentarhiyata ilişkin olarak düzenlenen vergi/ceza ihbarnameleri 12/1/2017tarihinde mükellefe tebliğ edilmiştir. (Z) Ltd. Şti. yapılan tarhiyat vekesilen cezaları dava konusu yapmış ve tarhiyat ile cezalar 2017 yılıiçerisinde kesinleşmiştir. Söz konusu tarhiyat ve cezaların kesinleştiğibilgisi 2017 yılı içinde mezkûr vergi dairesinin ıttılaına girmiştir.

Budurumda, ilgili vergi dairesi kesinleşmenin ıttılaına girdiği tarihten itibarenbir ay içinde, düzenlenmiş olan sahte belgelerde yer alan toplam tutarın % 10’uolan 150.000 TL tutarında teminat göstermesini (Z) Ltd. Şti.’den ister.

Davakonusu tarhiyatta mahkemenin, düzenlenen belgelerin tamamının değil de bellibir kısmının sahte olduğuna karar vermesi durumunda, vergi dairesince bu tutardikkate alınarak işlem tesis edilir.

Davakonusu edilmeden kesinleşen tarhiyatlar bakımından da teminat ancak tarhiyatınkesinleşmesi sonrasında istenecektir.

5.2. Alınan Teminatların İadesi

5.2.1. 213 sayılı Kanunun 153/A maddesinin dördüncü fıkrasındasayılan haller dolayısıyla alınan teminatların iadesi hususu da maddeninyedinci fıkrasında düzenlenmiştir.

Bunagöre alınan teminatlarla ilgili olarak, teminatın alındığı tarihi takip edentakvim yılının başından itibaren beş yıl içerisinde, sahte veya muhteviyatıitibarıyla yanıltıcı belge kullanılması hariç olmak üzere, 359 uncu maddedesayılan fiillerden herhangi birinin işlendiğinin tespit edilmemesi halinde,teminat başkaca vergi borcu bulunmaması şartıyla mükellefe iade edilir.

Budurumda, teminatın iade edilmesi fiillerin işlenmemesine bağlı olmakla beraberbu fiillerin işlenmediğinin tespiti için özel olarak bir incelemeyapılmayacaktır. Ancak, mükellef hakkında yürütülen diğer incelemeler sonucundamükellefin 359 uncu maddede sayılan sahte belge düzenleme fiillerini işlediğitespit edilirse;

-Fiil, maddenin birinci fıkrası kapsamında ise mükellefiyet terkin edilir,terkin tarihi itibarıyla ödenmemiş vergi borçları ile işlenmiş olan fiildendoğan vergi borcu alınan teminattan mahsup edilir, artan tutar mükellefe iadeedilir.

-Fiil, maddenin dördüncü fıkrası kapsamında ise vergi borçları ile işlenen fiildendoğan vergi borçları alınan teminattan mahsup edilir, ayrıca mükelleften mezkûrfıkra hükmünce yeniden teminat istenir. Bu teminatın hesabında mahsupneticesinde kalan teminat tutarı istenecek yeni teminat tutarından düşülür.Verilen sürede teminatın gösterilmemesi halinde, istenen teminat tutarı verilensürenin son günü vade tarihi olarak kabul edilmek suretiyle mükellef adınateminat alacağı olarak tahakkuk ettirilir. Tahakkuk ettirilen teminat alacağı,6183 sayılı Kanun uyarınca gecikme zammı tatbik edilerek takip ve tahsiledilir.

5.2.2. 213 sayılı Kanunun 153/A maddesinin yedinci fıkrasındaki“beş” yıllık süre tamamlanmadan mükellefin faaliyetini terk etmesi durumunda,sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge kullanılması hariç olmaküzere, 359 uncu maddede sayılan fiillerden herhangi birinin işlendiğinin tespitedilmemesi durumunda, teminat başkaca vergi borcu bulunmaması şartıylamükellefe iade edilir. Ancak, vergi borcu varsa teminat tutarından bu borçmahsup edilir. Yapılan mahsup sonrasında artan bir tutarın bulunması durumunda,kalan teminat tutarı mükellefe iade olunur.

Teminatıniadesinden sonra beş yıllık süre içinde veya sonrasında yeniden işe başlanmasıhalinde bu kişilerin mükellefiyeti idarece teminat istenmeden açılır. Ancak, ilgilivergi dairesi tarafından işe başlama bildiriminin alındığı tarihten itibarenbir ay içerisinde hazırlanacak bir yazı ile yazının tebellüğünden itibaren otuzgün içerisinde mükelleften teminat göstermesi istenir. Teminatın süresindegösterilmemesi halinde, istenen teminat tutarı verilen sürenin son günü vadetarihi olarak kabul edilmek suretiyle mükellef adına teminat alacağı olaraktahakkuk ettirilir. Tahakkuk ettirilen teminat alacağı, 6183 sayılı Kanunuyarınca gecikme zammı tatbik edilerek takip ve tahsil edilir.

Alınmışolan teminatın iadesi ile ilgili olarak bu Tebliğin (5.2.1) No.lu bölümündeaçıklandığı şekilde işlem yapılır.

5.3. 3568 Sayılı Kanun Kapsamında Faaliyette Bulunan MeslekMensuplarının Durumu

5.3.1. 3568 Sayılı Kanun Kapsamında Faaliyette Bulunan MeslekMensuplarının Maddenin Dördüncü Fıkrasında Sayılan Fiile İştirak Etmesi HalindeTeminat Uygulaması

5.3.1.1. 213 sayılı Kanunun 153/A maddesinin altıncıfıkrası, 3568 sayılı Kanun kapsamında faaliyette bulunan meslek mensuplarınınmaddenin dördüncü fıkrasında hüküm altına alınan, mükellefiyet kayıtları re’senterkin edilenlerden olmayan, ticari, zirai, mesleki faaliyeti bulunan ancak bufaaliyetlerinin yanında sahte belge düzenleme fiilini işleyen mükelleflerinsahte belge düzenleme fiillerine iştirak durumunu düzenlemektedir.

5.3.1.2. Söz konusu fiillere iştirak ettiği incelemeraporu ile tespit olunan ve kendisi hakkında 213 sayılı Kanunun 344 üncümaddesinin ikinci fıkrasına göre kesilen vergi ziyaı cezası kesinleşen meslekmensuplarından, vergi dairesi tarafından kesinleşmenin ıttılaına girmesindenitibaren bir ay içerisinde gönderilecek bir yazıyla, yazının tebellüğündenitibaren otuz günlük süre içerisinde teminat göstermesi istenir. Teminatın gösterilmemesihalinde istenen teminat tutarı, verilen sürenin son günü vade tarihi olarakkabul edilmek suretiyle meslek mensubu adına teminat alacağı olarak tahakkukettirilir. Tahakkuk ettirilen teminat alacağı, 6183 sayılı Kanun uyarıncagecikme zammı tatbik edilerek takip ve tahsil edilir.

5.3.1.3. Maddenin dördüncü fıkrasında sayılan fiileiştirak ettiği inceleme raporu ile tespit edilen ve bu durumu kesinleşen meslekmensupları hakkında ayrıca Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli MaliMüşavirlik Kanunu Disiplin Yönetmeliği’nde belirtilen usul ve esaslarçerçevesinde işlem yapılabilecektir.

5.3.2. Tebliğin (5.3.1) No.lu Bölümüne Göre Alınan Teminatınİadesi

5.3.2.1. Tebliğin (5.3.1) No.lu bölümünde açıklanan şekilde meslekmensuplarından teminatın alınması halinde de teminatın alındığı yılı takip edentakvim yılının başından itibaren beş yıl içinde, başkaca bir ticari, zirai vemesleki faaliyeti olmadığı halde münhasıran sahte belge düzenleme veya mevcutfaaliyetin yanında sahte belge düzenleme fiillerinin işlendiğinin veya bufiillere iştirak edildiğinin tespit edilmemiş olması halinde, başkaca vergiborcu bulunmaması şartıyla meslek mensubundan alınan teminat iade edilir.

5.3.2.2. Söz konusu meslek mensuplarına teminatın iade edilmesi veyabunlardan yeniden teminat istenmesi ile meslek mensupları hakkında meslektençıkarma cezası uygulaması hususlarında bu Tebliğin (4.5.2.3), (4.5.2.4),(4.5.2.5) ve (4.5.2.6) No.lu bölümlerinde yer verilen usul ve esaslara uyularakişlem yapılır.

6. Vergi Borcu Tutarının Alınan Teminat Tutarının %10’unu Aşması

6.1. 213 sayılı Kanunun 153/A maddesinin dokuzuncu fıkrasıuyarınca; kendisinden teminat alınmış olan mükelleflerin, teminatın alındığıtarihten sonra tahakkuk eden ve süresinde ödenmeyen vergi borçlarının tutarı,alınan teminat tutarının %10’unu aşması halinde, teminat paraya çevrilerek 6183sayılı Kanunun 47 nci maddesine göre mükelleflerin vergi borçlarına mahsupedilir.

6.2. İlgili vergi daireleri, yukarıda belirtilen mahsup işleminintamamlanmasından itibaren bir ay içerisinde hazırlanacak bir yazı ilemükelleflerden eksik kalan teminat tutarını otuz gün içerisinde tamamlamasınıister.

Teminatıntamamlanmaması halinde, istenen teminat tutarı verilen sürenin son günü vadetarihi olarak kabul edilmek suretiyle bu mükellefler adına teminat alacağıolarak tahakkuk ettirilir. Teminat alacağı, mükelleflerden 6183 sayılı Kanunuyarınca gecikme zammı tatbik edilerek takip ve tahsil edilir.

7. Teminat Tutarının Belirlenmesi

213sayılı Kanunun 153/A maddesinin on birinci fıkrasında, madde hükümlerine göreistenecek teminat tutarının; düzenlenmiş olan sahte belgelerde yer alantutarların toplamı, faaliyet alanı, mükellefin hukuki statüsü, faaliyettebulunulan il veya bölge, vergi borcu toplamı, fiilin tekrar edip etmediği gibikıstaslar esas alınarak Bakanlıkça belirlenecek usul ve esaslara göre, vergidairesi müdürünün yazılı talebine istinaden defterdar ve/veya vergi dairesibaşkanı tarafından tayin edileceği hükme bağlanmıştır.

Sözkonusu hükmün Bakanlığa verdiği yetkiye istinaden, 213 sayılı Kanunun 153/Amaddesinde yer alan ve her yıl yeniden değerleme oranına göre belirlenen asgaritutardan (2017 yılı için 90.000 TL) az olmamak üzere, düzenlenmiş olan sahtebelgelerde yer alan Katma Değer Vergisi, Özel Tüketim Vergisi gibi diğer tümvergiler dahil toplam tutarın % 10’unun teminat olarak istenmesi uygunbulunmuştur.

8. 213 Sayılı Kanunun 153/A Maddesinin Birinci Fıkrası KapsamınaGirenler ile 359 uncu Maddesinde Sayılan Fiilleri İşleyenlerin Duyurulması

213sayılı Kanunun 153/A maddesinin on ikinci fıkrasında, maddenin birincifıkrasında sayılanlar ile sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belgekullanılması hariç, söz konusu Kanunun 359 uncu maddesinde sayılan fiilleriişleyenlerin Bakanlıkça belirlenen usul ve esaslara göre duyurulacağı, bukapsamda yapılan duyuruların vergi mahremiyetinin ihlâli sayılmayacağı, ayrıcafiil tüzel kişilik veya tüzel kişiliği olmayan teşekkül bünyesinde işlenmişsebunların da duyurulacağı hükme bağlanmıştır.

Buyetkiye istinaden 213 sayılı Kanunun 153/A maddesinin birinci fıkrasındasayılanlar ile sahte veya muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge kullanılmasıhariç, mezkûr Kanunun 359 uncu maddesinde sayılan fiilleri işleyenlerinBaşkanlık internet vergi dairesinde ilan edilmesi/sorgulanması uygunbulunmuştur.

Bunagöre, 213 sayılı Kanunun 153/A maddesinin birinci fıkrasında sayılanların ilanedilmesinde, bunları söz konusu maddenin birinci fıkrası kapsamına alanmünhasıran sahte belge düzenleme fiili nedeniyle yapılacak tarhiyatların vekesilecek cezaların kesinleşmesi gerekmektedir. Aynı şekilde, sahte veyamuhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge kullanılması hariç, 213 sayılı Kanunun359 uncu maddesinde sayılan fiilleri işleyenlerin ilan edilmesinde de işlenenbu fiiller nedeniyle yapılacak olan tarhiyatların ve kesilecek cezalarınkesinleşmesi şartı aranacaktır.

9. Teminat Uygulamasına İlişkin Diğer Hususlar

9.1. 213 sayılı Kanunun 153/A maddesininuygulanması bakımından, maddenin yürürlüğe girdiği 11/4/2013 tarihinden sonrakidönemler için maddenin öngördüğü fiillerin işlendiğini tespit eden vergiinceleme raporları dikkate alınır. Ancak münhasıran sahte belge düzenlemekamacıyla mükellefiyet tesis edildiğine ve bu fiile iştirak edildiğine yöneliktespitler bakımından söz konusu fiillerin işlenmesine 11/4/2013 tarihinden öncebaşlanıp bu tarihten sonra devam edilmesi durumunda da madde hükümleri tatbikedilecektir.

9.2. 213 sayılı Kanunun 153/A maddesi kapsamındakesinleşmeden maksat, tarh edilen vergi ile kesilen cezaların idari yargımercileri nezdinde dava konusu yapılmaması veya dava konusu edilmesineticesinde tüm olağan kanun yollarının tüketilmesiyle uygun bulunmak suretiylekesinleşmesidir.

9.3. 213 sayılı Kanunun 153/A maddesinin uygulaması ile ilgiliolarak vergi dairesince mükelleflere gönderilecek yazıların mezkûr Kanununtebligata dair hükümlerine göre tebliğ edilmesi gerekmektedir.

9.4. 213 sayılı Kanunun 153/A maddesine göre teminat istenmesininişe başlama bildirimine bağlandığı hallerde, bildirimde belirtilen işe başlamatarihinde geçerli olan; vergi dairesinin ıttılaına girmesine bağlandığıhallerde ise ıttıla tarihinde geçerli olan teminat tutarı dikkate alınır.Kanuni tutar olan 75.000 TL, her yıl yeniden değerleme oranında artırılmaktaolup; bu tutar, 2017 yılı için 27/12/2016 tarihli ve 29931 sayılı ResmîGazete’de yayımlanan 476 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile 90.000TL olarak belirlenmiştir.

9.5. Vergi incelemesine yetkili olanlar,münhasıran sahte belge düzenlenmesine ilişkin tespitleri nedeniyledüzenleyecekleri raporlara, örneği ekli “VUK 153/A Maddesi Kapsamında TakipEdileceklere İlişkin Bilgi Formu”nu (EK 1) eklerler.

BuTebliğ ile getirilmiş olan, vergi incelemesine yetkili olanlarca düzenlenmesigereken “VUK 153/A Maddesi Kapsamında Takip Edileceklere İlişkin Bilgi Formu”muhteviyatında değişiklik yapmaya Başkanlık yetkilidir.

10. Yürürlük

BuTebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

11. Yürütme

Bu Tebliğ hükümlerini Maliye Bakanı yürütür.

EKLER İÇİN TIKLAYINIZ....

Bu İçeriğe Tepki Ver (en fazla 3 tepki)

Facebook Yorumları